Albania Young Water Professionals and Worcester Tech (USA) undertake Joint Project on the Drin

[:sq]

Për të tretin vit me rradhë, SHUKALB ka bashkëpunuar me Institutin Politeknik Worcester (WPI), SHBA, në projekte që përfshijnë një ekip të studentësh të WPI që punojnë në Shqipëri për një periudhë 8 javore. Projekti për vitin 2015 është titulluar “Lundrimi përgjatë Drinit”, dhe qëllimi i saj kryesor ishte hartimi i një programi për të rritur ndërgjegjësimin rreth lumit Drin si një burim i çmuar natyror, si dhe për të rritur ndërgjegjësimin në çështjet mjedisore që kanë lidhje me lumin. Projekti gjithashtu ka për qëllim të promovojë advokimin e ujit përmes bashkëpunimit ndërkufitar në organizatat e sektorit të ujit në të gjithë Ballkanin.

Me 175 milje gjatësi, Lumi Drin është lumi më i gjatë në Shqipëri. Është burimi kryesor i energjisë hidroelektrike në vend, si dhe përdoret për peshkim, ujitje dhe pushime. Prej disa dekadash, lumi është bërë gjithnjë e më i ndotur për shkak të trajtimit joadekuat të ujërave të zeza, hedhjen e mbetjeve në lumë, rrjedhjet nga dranazhet bujqësore, dhe shkarkimet nga minierat e braktisura. Si rezultat, vihen re përqendrime te larta të baktereve, të tilla si E. Coli, te metaleve te rënda dhe mbetje nitratesh në lumë. Përveç kësaj, Hidrocentralet kanë ndryshuar rrjedhën natyrore të lumit, duke shkaktuar rritjen e përmbytjeve bazuar në raportet e ekspertëve.

Edhe pse janë bërë përpjekje për të përmirësuar cilësinë e ujit të lumit Drin, progresi ka qenë i pabarabartë. Pellgu i lumit Drin përfshin jo vetëm Shqipërinë, por edhe Malin e Zi, Maqedonine, Kosoven dhe Greqine, gje e cila ka komplikuar përpjekjet për menaxhimini e pellgut lumor. Një sfidë tjetër për mbrojtjen e lumit Drin është mungesa e edukimit dhe ndergjegjesimit te popullsise në Shqipëri në lidhje me ndotjen e lumit, shkatërrimin e habitateve përgjatë lumit, dhe se si këto ndikojnë në cilësinë e ujit dhe ekosistemit.

Përmes këtij projekti të përbashkët me WPI, SHUKALB kërkon të promovojë lumin Drin si një mjet bashkues në përpjekjet për pastrimin e të gjithë pellgut të lumit Drin dhe motivimin e njerëzve për të marrë masa për të përmirësuar kushtet e lumit. Për të punuar drejt këtij qëllimi, ky projekt ka planifikuar një lundrim përgjate lumit, takim me njerëz dhe aktorë të ndryshëm, duke mbledhur imazhe dhe intervista përgjatë udhëtimit që do të sigurojnë informacion për zhvillimin e një dokumentari në të ardhmen.

Zhvillimi dhe zbatimi i projektit do të ndodhë përgjatë dy viteve, me skuadra të ndryshme që do të përfshihen në faza të ndryshme. Në këtë fazë fillestare, skuadra e WPI ka planifikuar itinerarin dhe anën logjistike të një lundrimi me kanoa përgjatë rrjedhës së lumit Drin. Në pranverë të vitit 2016, një grup i Profesionistëve të Rinj të Ujit nga Shqipëria dhe Kosova (PRU) do të lundrojnë  përgjatë lumit Drin ( në të dy: Drini i Zi dhe i Bardhë), do të mbledhin pamje dhe do të kryejnë intervista me njerëz përgjatë lumit. Gjatë fazës së fundit, në vjeshtë të vitit 2016, një tjetër skuadër e WPI të prodhojë një dokumentar duke përdorur të gjithë materialet e arkivuara nga dy fazat e mëparshme.

Gjatë qëndrimit të tyre në Shqipëri, studentët e WPI, së bashku me përfaqësuesit dhe anëtarët e PRU-së bënë vizita të ndryshme përgjatë lumit Drin për të mbledhur informacion në lidhje me projektin. Ata vizituan vende të ndryshme si Peshkopia, Kukësi, Shkodra, liqeni i Fierzës. Gjithashtu ata morën pjesë në Konferencën dhe Ekspozitën e Përbashkët Ballkanike, ku prezantuan projektin e tyre në mbledhjen e grupimeve të PRU-së së Shqipërise dhe Kosovës,si dhe u prezantuan në panair pranë stendës së SHUKALB me postera dhe fletëpalosje.

Megjithë punën e vështirë dhe sfiduese, përgjatë 8 javëve të tyre në Shipëri duke dizenjuar projektin, studentët e WPI lidhën miqësi me anëtarë të PRU-së, të cilët punuan bashkë me ta, duke shërbyer si bashkë-kërkues, udhëzues dhe përkthyes. Anëtarët e skuadrës së WPI përbëheshin nga Daniel Stomski, Jessica Wedell, Nicole Quintal dhe Gareth Solbeck. Puna e ekipit të WPI nuk do të kishte qenë e mundur dhe e plotë pa mbështetjen dhe angazhimin e grupit të PRU-së së Shqipërisë ku u morën pjesë: Arlinda Ibrahimllari, Sagida Guce, Anida Zeqirllari, Xhensika Lëngu, Erlinda Xhebexhia, Sejla Kokojka, Fjordi Bisha.

SHUKALB pret me padurim mbështetjen e shoqërive ujësjellës kanalizime dhe bashkive përgjatë lumit Drin në periudhën e pranverës kur do të zhvillohet faza “Lundrimi përgjatë Drinit”.

For the third year in a row SHUKALB has been collaborating with Worcester Polytechnic Institute (WPI), USA, on projects that involve a team of WPI students working in Albania for a period of 8 weeks. The project for 2015 was titled “Float Down the Drin”, and its main goal was to design a program to increase awareness about the Drin River as a precious natural resource, and also to raise awareness on the environmental issues concerning the river. The project also aims to promote water advocacy through transboundary cooperation in water sector organizations across the Balkans.

At 175 miles long, the Drin River is the longest river in Albania. It is used as the main source of hydroelectric power in the country, as well as for fishing, irrigation, and recreation. Over the past several decades, however, the river has become increasingly polluted due to inadequate wastewater treatment, the dumping of trash in the river, runoff from agricultural land, and discharge from abandoned mines. As a result, high concentrations of bacteria, such as E. coli, and heavy metals and nitrates have been reported to be found in the river.  Additionally, hydroelectric power plants have altered the natural course of the river, causing increased flooding based on expert reports.

Although efforts have been made to improve the water quality of the Drin River, progress has been uneven. The Drin River Basin extends beyond the borders of Albania, to include large parts of Montenegro, Macedonia, Kosovo, as well as portions of Greece, which has been reported to further complicate efforts to manage the river basin. Another challenge to protecting the Drin River is the lack of education and awareness in Albania about the pollution of the river, the destruction of habitats along the river, and how these affect the water quality and ecosystem.

Through this joint project with WPI, SHUKALB seeks to promote the river as a means of connecting cleanup efforts throughout the Drin River Basin and motivating people to take action to improve the conditions of the river. To work towards this goal, the project will involve a river float down the Drin, meetings with different people and stakeholders, and in so doing, to record interviews and collect images along the journey that will provided information for the development of a documentary.

The project development and implementation will take place in two years, with different teams involved at different phases.  At this initial phase, the WPI Team planned the route and logistics of a canoe float down the length of the Drin River.  In Spring 2016, a group of Young Water Professionals from Albania and Kosovo (YWP) will float down the Drin river (both the Black and White Drin) and collect footage of the river and conduct interviews with people along the river.  During the final phase, in the Fall of 2016, another WPI Team will produce the documentary using footage of the river and interviews.

During their stay in Albania, the WPI students, together with YWP representatives and members visited different locations along the Drin River in order to gather information about the project. Their visits included Peshkopi, Kukes, Shkoder and Fierza Lake.  They also participated in the Annual Balkans Joint Conference and Exhibition, where they had a chance to present their project at a side meeting of YWP of Albania and Kosovo, as well as the at SHUKALB’s booth in the exhibit area, with posters and handouts.

Along with the challenging work, over their 8-week period in Albania, in designing the project, the students from WPI formed friendships with YWP members, who worked closely with them, serving as co-researchers, guides and translators.  The WPI team members included Daniel Stomski, Jessica Wedell, Nicole Quintal and Gareth Solbeck.  The work of the WPI team would not have been possible and complete without the enthusiastic support and commitment of the YWP group of Albania that included: Arlinda Ibrahimllari, Sagida Guce, Anida Zeqirllari, Xhensika Lëngu, Erlinda Xhebexhia, Sejla Kokojka, Fjordi Bisha.

SHUKALB looks forward to the support of the water utilities and municipalities along the Drin in the Spring as the “Float Down the Drin” phase of the project takes place.

[:]